Schokkende conclusies en wake-up call over het belang van goed georganiseerde nazorg. In de Zembla uitzending van BNNVARA genaamd: "Gegijzeld tijdens de nachtdienst" staat het onderzoeksprogramma stil bij het ontbreken van goede nazorg en de schokkende gevolgen daarvan in de zorg.
Drie op de vier zorgverleners krijgt te maken met agressie. Maar wat als ze een trauma oplopen? Krijgen ze dan hulp? Zembla spreekt onder meer een verpleegkundige Berry die gegijzeld is tijdens de nachtdienst. Berry is getraind met agressie om te gaan. Hij geeft judotrainingen samen met zijn vrouw. Toch krijgt angst de overhand. Maar het ziekenhuis lijkt de ernst niet te zien.
Berry krijgt een arts toegewezen die collegiale steun moet bieden: “Iemand belde mij op en deze specialist zei: ‘Ik heb voor jou een kwartiertje tijd voor een bakje koffie’
Nou, hij gaf ook duidelijk aan dat hij niet wist hoe hij hiermee moest omgaan…”
“…hij gaf mij toen ook nog eens als voorbeeld: ‘ja normaal gesproken dan belt iemand mij die bijvoorbeeld een verkeerde been heeft afgezet’. "Ja, toen werd ik zo pissig dat ik zei van luister eens ga mij niet met zulke telefoontjes meer lastig vallen, want dit werkt tegendraads”
“Ja, als iemand echt doelgericht met een pistool of met een mes binnenkomt, ja, dat kun je niet altijd voorkomen, hè. Dat is dat logisch. Maar het gaat erom van wat kunnen we daarna doen als een incident geweest is? Hoe kunnen we dan die opvang zo goed mogelijk vormgeven? En daarin zie je dan ineens heel veel ja onkunde. Dat zeg ik misschien hard, maar daar zie je toch wel dat iedereen elkaar aankijkt, hè. De arbodienst die kijkt de werkgever aan. De werkgever kijkt de arbodienst aan en dat zo'n medewerker zich eenzamer dan eenzaam voelt en trauma op trauma moet beleven zonder dat hij dus echt geholpen wordt. Onbegrijpelijk": zegt letselschade advocaat Dolderman. Hij is gespecialiseerd in PTSS zaken bij politie en defensie.
Agressie expert Caroline Koetenruiter doet al jaren onderzoek naar geweld op het werk en staat veel slachtoffers bij. "We zien dat als opvang en nazorg achterwegen blijft, dat de kans op het ontwikkelen van chronische klachten zoals PTSS echt toeneemt. Het moment dat jij geen specialistische hulp krijgt, geen therapie, of dat nou EMDR is, dan wel een therapie die veel meer gericht is op gesprek of soms zelfs medicatie. Ja, dat kan maken dat je veel langer en veel heftiger uit de running bent én uit de running blijft."
"Op papier lijkt de nazorg na agressie goed geregeld. We maken een incidentmelding die bij de zorgmanager komt en hij blijft leidend in het proces en hij gaat onderzoeken wat je nodig hebt. Maar in de praktijk zien we vaak dat het helemaal niet zo werkt en dat het heel moeilijk is voor een zorgmanager om in de veelheid aan incidenten nog bij te houden welke verpleegkundige waar behoefte aan heeft en dat de bal vaak bij jou als verpleegkundige wordt neergelegd waardoor we dus gewoon zien dat de nazorg echt ondermaats is." aldus GGZ verpleegkundige Jorn.
“Je hebt je naar eer en geweten ingezet voor het zorgen voor anderen. En als je zelf een hele schokkende gebeurtenis meemaakt. Ja, dan sta je dus letterlijk in je hemd. Dan sta je alleen.”
Je kan dus geluk hebben, maar ook heel erg pech. Wat opmerkelijk is, want iedere zorginstelling is wettelijk verplicht het risico op agressie in kaart te brengen en een plan van aanpak te hebben voor nazorg. Dit heet een Risico-Inventarisatie en -Evaluatie (RI&E) en Cecile de Roos is hierin gespecialiseerd,
Bij één op de vier zorginstellingen ontbreekt deze verplichte risico-inventarisatie. En de Roos constateert ernstige gebreken bij zorginstellingen die hem wel hebben.
“Als jij PTSS serieus neemt, dan heb je daar zeker als werkgever verantwoordelijkheid in om in jouw cultuur in te bedden dat een bepaalde reactie op incidenten normaal is en dat het goed is om daarover te praten, zodat je ook geholpen kan worden. En educatie en herkenning ook bij leidinggevenden en bij collega's” aldus Dolderman.
“Als we dit niet regelen, dan gaan wij heel veel mensen verliezen. Dan gaan wij heel veel zorg uitstroom zien. Dan gaan wij professionals verliezen die wij echt niet kunnen missen.” zegt Agressie expert Caroline Koetsenruijter
Het is essentieel op de opvang kwalitatief en structureel te organiseren. Het ontbreekt hier nog veel te vaak aan. Niet vanuit verkeerde intenties wel uit onwetendheid, achterhaalde methodieken en ontbreken van inbedding, opleiding en borging. Organiseer daarom nazorg en collegiale volgens de onlangs herziene richtlijn psychosociale ondersteuning binnen hoog-risico beroepen.
Jongkind Training & Coaching verzorgt trainingen die aansluiten bij deze richtlijn aan leidinggevenden en collegiaal opvangers van het BedrijfsOpvangTeam (BOT) bij onder meer: gemeenten, GGZ, Veilig thuis, jeugdzorg instellingen, openbaar vervoer, ziekenhuizen en huisartsenposten.
In de onderstaande trainingen leiden wij medewerkers (collega's), teamleiders en leidinggevenden op om adequaat acute opvang en collegiale opvang te bieden na een heftige of ingrijpende gebeurtenis:
Wilt u weten hoe wij u en uw organisatie hierin ondersteunen, neemt u dan contact op of bekijk ons aanbod Agressie en Bedrijfsopvang.
Bekijk de volledige Zembla uitzending 'Gegijzeld tijdens de nachtdienst' op https://npo.nl/start/afspelen/zembla_132.
Meer informatie of interesse